Гол агуулга
Энэ нийтлэлд буйлын өвчний шинж тэмдэг, оношилгоо, эмчилгээний үе шат болон эмчилгээний дараах арчилгааны талаар дэлгэрэнгүй тайлбарлана.
- Буйлын эмчилгээ гэдэг нь буйл болон шүдний эргэн тойрны эдийг хамгаалж, өвчнийг эмчлэх цогц арга хэмжээ бөгөөд ихэвчлэн 2–6 долоо хоногийн хугацаанд 2–4 удаа эмчид үзүүлнэ.
- Скайлинг буюу чулуу цэвэрлэгээ нь буйлын эмчилгээний эхний алхам бөгөөд жилд 1–2 удаа хийлгэхийг зөвлөдөг.
- Буйлын өвчин эрт илрүүлбэл шүдээ алдахаас сэргийлж, эмчилгээний зардал болон хугацааг багасгах боломжтой.
- Хэл мэдэхгүй гадаадын иргэдэд орчуулагч дэмжлэгтэй эмнэлэг сонгох нь оношилгоо, эмчилгээний явцыг ойлгоход тустай.
Буйл таны шүдийг байрандаа бат бөх барьж байдаг чухал эд юм. Гэвч олон хүн буйлын өвчний анхны шинж тэмдгийг анзаарахгүй өнгөрүүлдэг. Энэ нийтлэлээс та буйлын өвчний учир шалтгаан, оношилгоо, эмчилгээний алхам, мөн Солонгост амьдарч буй гадаадын иргэний хувьд юуг анхаарах талаар мэдээлэл авах болно.
Буйлын өвчин гэж юу вэ?
Буйлын өвчин гэдэг нь буйл болон шүдний эргэн тойрны эдэд нянгийн халдвараас үүдэн үрэвсэл үүсэх өвчин юм. Энэ өвчнийг мэргэжлийн нэрээр периодонт өвчин гэж нэрлэдэг. Шүдний өнгөц дээр хуримтлагддаг бактерийн давхарга буюу тээг нь хатуурч чулуу болдог. Энэ чулуу буйлыг цочроож, үрэвсэл үүсгэдэг.
Буйлын өвчин хоёр үндсэн шатанд хуваагддаг:
- Гингивит (буйлын үрэвсэл): Зөвхөн буйлын зөөлөн эдэд үрэвсэл үүссэн эхний шат. Энэ үед зөв эмчилгээ хийвэл бүрэн эдгэрэх боломжтой.
- Периодонтит (буйлын хүнд өвчин): Үрэвсэл гүнзгийрч, шүдний ясанд хүрсэн шат. Энэ үед шүд сулрах, бүр унах аюултай.
Солонгост амьдарч буй олон гадаадын иргэд ажил, сургуулийн завгүй хуваарь, даатгалын асуудлаас болж шүдний эмчид үзүүлэхгүй байдаг. Гэвч буйлын өвчнийг эрт илрүүлэх тусам эмчилгээ хялбар, зардал бага байдаг гэдгийг санаарай.
Буйлын өвчний шинж тэмдэг юу юу байдаг вэ?
Буйлын өвчний хамгийн түгээмэл шинж тэмдэг бол шүд угаах үед буйлаас цус гарах явдал юм. Олон хүн үүнийг хатуу соёолоос болсон гэж бодоод анхаарахгүй өнгөрүүлдэг. Гэвч энэ нь буйлын эрүүл мэндийн анхааруулах дохио юм.
Дараах шинж тэмдгүүд илэрвэл эмчид хандах хэрэгтэй:
- Буйл улайж хавдах
- Шүд угаах эсвэл хоол идэх үед буйлаас цус гарах
- Амнаас муу үнэр гарах
- Буйл ухарч, шүдний үндэс харагдах
- Шүд сулрах эсвэл байрлал нь өөрчлөгдөх
- Зажлах үед өвдөх
Эдгээр шинж тэмдгүүд нэгэн зэрэг илэрвэл буйлын өвчин ахисан шатандаа байж болзошгүй. Ялангуяа хэл сайн мэдэхгүй үед өөрийн шинж тэмдгийг эмчид тайлбарлахад хэцүү байдаг. Тиймээс монгол хэлээр орчуулах боломжтой эсвэл англи хэлээр тайлбарлаж чадах эмнэлэг сонгох нь чухал юм.
Буйлын өвчнийг хэрхэн оношлох вэ?
Буйлын өвчнийг оношлохдоо эмч нүдээр үзлэг хийж, тусгай багажаар буйлын гүнийг хэмждэг. Энэ үзлэгийг периодонт үзлэг гэж нэрлэдэг. Эмч буйл болон шүдний хоорондох завсрын гүнийг миллиметрээр хэмжинэ.
Оношилгооны үе шатууд:
- 1-р алхам: Амны хөндийн ерөнхий үзлэг – Эмч буйлын өнгө, хэлбэр, хавдарыг нүдээр шалгана.
- 2-р алхам: Буйлын гүний хэмжилт – Периодонт зонд гэдэг багажаар шүд бүрийн эргэн тойрны буйлын гүнийг хэмждэг. Эрүүл буйлын гүн 1–3 мм байдаг. 4 мм-ээс гүн бол өвчний шинж тэмдэг юм.
- 3-р алхам: Рентген зураг – Шүдний ясны байдлыг шалгахын тулд рентген зураг авна. Энэ нь ясны хорогдол байгаа эсэхийг тодорхойлоход тусална.
Оношилгоо хийсний дараа эмч таны буйлын өвчний шатыг тодорхойлж, тохирох эмчилгээний төлөвлөгөө гаргана. Эмч нар-ын мэргэжлийн туршлага нь зөв оношилгоо, эмчилгээний төлөвлөгөө гаргахад чухал үүрэг гүйцэтгэдэг.
Буйлын эмчилгээ хэрхэн явагддаг вэ?
Буйлын эмчилгээ нь өвчний шатнаас хамаарч скайлинг, гүний цэвэрлэгээ, мэс заслын аргаар хийгддэг. Ихэнх тохиолдолд эмчилгээ 2–6 долоо хоногийн хугацаанд 2–4 удаа эмчид үзүүлэх шаардлагатай байдаг.
Буйлын эмчилгээний үндсэн аргууд:
| Эмчилгээний арга | Тайлбар | Хугацаа |
|---|---|---|
| Скайлинг (чулуу цэвэрлэгээ) | Шүдний гадаргуу дээрх чулуу, тээгийг арилгана | 30–60 минут, 1 удаа |
| Гүний цэвэрлэгээ (рут плэйнинг) | Шүдний үндэсний гадаргууг гөлгөр болгож, буйлын доорх чулууг арилгана | 1–2 цаг, 2–4 удаа |
| Буйлын мэс засал | Хүнд тохиолдолд буйлыг нээж, гүнд хуримтлагдсан халдварыг арилгана | 1–2 цаг, 1–2 удаа |
| Ясны нөхөн сэргээлт | Хорогдсон ясыг нөхөн сэргээх мэс засал | Хэд хэдэн сар |
Скайлинг гэдэг нь шүдний гадаргуу дээр хуримтлагдсан чулуу болон тээгийг мэргэжлийн багажаар арилгах эмчилгээ юм. Энэ нь буйлын эмчилгээний хамгийн үндсэн алхам бөгөөд эрүүл хүн жилд 1–2 удаа хийлгэх нь зүйтэй.
Гүний цэвэрлэгээ буюу рут плэйнинг гэдэг нь буйлын доор, шүдний үндэсний гадаргуу дээр хуримтлагдсан чулуу, бактерийг арилгаж, үндэсний гадаргууг гөлгөр болгох эмчилгээ юм. Энэ эмчилгээ нь мэдээ алдуулж хийгддэг тул өвдөлтгүй.
Эмчид үзүүлэхийн өмнө бэлдэх зүйлс
– Миний буйлын өвчин ямар шатанд байна вэ?
– Эмчилгээ хэдэн удаа, хэр удаан үргэлжлэх вэ?
Солонгост гадаадын иргэдийн эрүүл мэндийн даатгал скайлинг эмчилгээг жилд 1 удаа хамруулдаг тохиолдол бий. Гэхдээ даатгалын нөхцөл хүн бүрийн хувьд өөр байдаг тул эмнэлэгт урьдчилж лавлах хэрэгтэй. Пак Жихо, Ерөнхий эмч зэрэг мэргэжилтнүүд таны байдалд тохирсон эмчилгээний төлөвлөгөө гаргаж өгөх болно.
Эмчилгээний дараа юуг анхаарах вэ?
Буйлын эмчилгээний дараа зөв арчилгаа хийх нь эмчилгээний үр дүнг хадгалахад маш чухал. Эмчилгээ амжилттай болсон ч дахин өвчлөхөөс сэргийлэхийн тулд өдөр бүрийн арчилгаанд анхаарах хэрэгтэй.
Эмчилгээний дараах арчилгааны зөвлөмж:
- 1-р алхам: Зөөлөн соёолоор шүд угаах – Эмчилгээний дараа буйл мэдрэмтгий байдаг тул зөөлөн соёол ашиглана. Өдөрт 2 удаа, 2–3 минутын турш шүд угаах нь чухал.
- 2-р алхам: Шүд завсрын утас ашиглах – Шүд хоорондын хоол үлдэгдэл, тээгийг арилгахын тулд өдөрт 1 удаа шүд завсрын утас ашиглана.
- 3-р алхам: Амны ус хэрэглэх – Эмчийн зөвлөсөн амны усаар өдөрт 1–2 удаа зайлна. Энэ нь бактерийн өсөлтийг хязгаарлахад тусална.
- 4-р алхам: Тогтмол үзлэгт орох – 3–6 сарын давтамжтай эмчид үзүүлж, буйлын байдлыг шалгуулах хэрэгтэй.
Эмчилгээний дараах эхний 24–48 цагт халуун, хүйтэн, хатуу хоолноос зайлсхийх хэрэгтэй. Мөн тамхи татах нь буйлын эдгэрэлтийг удаашруулдаг тул тамхинаас татгалзах нь зүйтэй.
Зарим хүмүүс эмчилгээний дараа буйл түр зуур хавдах эсвэл мэдрэмтгий болох тохиолдол байдаг. Энэ нь хэвийн үзэгдэл бөгөөд ихэвчлэн 1–2 долоо хоногийн дотор аяндаа арилдаг. Гэхдээ хүчтэй өвдөлт эсвэл цус гарах байдал үргэлжилбэл эмчид нэн даруй хандах хэрэгтэй.
Та мөн байгалийн шүд хадгалах эмчилгээний бүрэн гарын авлага-аас шүдээ аль болох удаан хадгалах аргуудын талаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл авах боломжтой.
Дүгнэлт: Буйлын эрүүл мэндээ хэрхэн хамгаалах вэ?
Буйлын өвчин нь анхаарал хандуулахгүй бол шүд алдахад хүргэдэг ноцтой өвчин юм. Гэхдээ эрт илрүүлж, зөв эмчилгээ хийлгэвэл бүрэн эдгэрэх боломжтой. Скайлинг, гүний цэвэрлэгээ зэрэг эмчилгээ нь өвдөлтгүй, богино хугацаанд хийгддэг.
Солонгост амьдарч буй гадаадын иргэний хувьд хэл, даатгалын асуудал санаа зовоосон ч эрүүл мэндээ хойшлуулах хэрэггүй. Өөрийн шинж тэмдгийг тайлбарлахад туслах орчуулагч эсвэл англи хэлтэй эмч байгаа эмнэлэг сонгох нь зүйтэй.
Seoul (서울) Songpa (송파)-ын Jamsil Saenae (잠실새내) орчимд буйлын эмчилгээний талаар зөвлөгөө авахыг хүсвэл Yonsei Gunho Dental Clinic (연세건호치과)-д 02-6956-9949 утсаар холбогдож болно.
Энэхүү нийтлэл нь шүдний эмчилгээний талаарх ерөнхий мэдээлэл өгөх зорилготой бөгөөд тодорхой оношилгоо, эмчилгээний талаарх эмнэлгийн зөвлөгөөг орлохгүй. Эмчилгээний арга, хугацаа, үр дүн нь хүн бүрийн амны хөндийн байдлаас хамаарч харилцан адилгүй байдаг тул үнэн зөв оношилгоо, эмчилгээний төлөвлөгөөний талаар шүдний эмчтэй шууд зөвлөлдөнө үү.
Түгээмэл асуулт (FAQ)
Буйлын эмчилгээ өвдөлттэй юу?
Ихэнх буйлын эмчилгээ мэдээ алдуулж хийдэг тул өвдөлтгүй байдаг. Скайлинг буюу чулуу цэвэрлэгээ нь мэдээгүйгээр хийгддэг бөгөөд зөвхөн бага зэрэг таагүй мэдрэмж төрж болно. Гүний цэвэрлэгээ хийх үед орон нутгийн мэдээ алдуулдаг тул эмчилгээний явцад өвдөлт мэдрэхгүй.
Скайлинг хэр тогтмол хийлгэх хэрэгтэй вэ?
Эрүүл буйлтай хүн жилд 1–2 удаа скайлинг хийлгэхийг зөвлөдөг. Буйлын өвчинтэй хүмүүсийн хувьд эмчийн зөвлөмжөөр 3–4 сар тутамд хийлгэх шаардлагатай байж болно. Тогтмол скайлинг нь буйлын өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх хамгийн үр дүнтэй арга юм.
Буйлын эмчилгээний дараа хоол идэж болох уу?
Скайлингийн дараа шууд хоол идэж болно, гэхдээ эхний 1–2 цагт халуун, хүйтэн хоолноос зайлсхийх нь зүйтэй. Гүний цэвэрлэгээ хийсний дараа мэдээ алдуулалт арилах хүртэл 2–3 цаг хоол идэхгүй байх хэрэгтэй. Хатуу хоолноос 24 цагийн турш зайлсхийвэл сайн.
Гадаадын иргэн даатгалгүйгээр буйлын эмчилгээ хийлгэж болох уу?
Тийм, даатгалгүйгээр буйлын эмчилгээ хийлгэх боломжтой. Солонгосын шүдний эмнэлгүүд гадаадын иргэдэд эмчилгээ үзүүлдэг бөгөөд зардлыг шууд төлөх боломжтой. Эмчилгээний зардал нь өвчний шат болон эмчилгээний төрлөөс хамаарч өөр өөр байдаг тул урьдчилж лавлах хэрэгтэй.
Буйлын өвчин өөрөө эдгэрэх үү?
Буйлын өвчин өөрөө эдгэрдэггүй, харин эмчилгээгүйгээр улам хүндэрдэг. Гингивит буюу эхний шатны үрэвсэл зөв арчилгаа, скайлингаар эдгэрч болно. Гэхдээ периодонтит хүртэл хүндэрсэн тохиолдолд мэргэжлийн эмчилгээ заавал шаардлагатай бөгөөд хойшлуулах тусам шүд алдах эрсдэл нэмэгддэг.